Вершы Петруся Броўкі «Калі ласка»

Урок 3
ТЭМА: Вершы Петруся Брокі «Калі ласка» і Ягеніі Янішчыц «Мова»: паранальны аналіз
Мэта:
- Садзейнічаць выпрацоцы навыка супасталяць тэматычна блізкія вершы па змесце, настроі, атарскіх пачуццях, вобразах, будове, інтанацыі і інш.
- фарміраваць уменні аналізаваць паэтычны тэкст (змест, настрой, атарскія пачуцці, вобразы), асэнсоваць і выказваць уласныя адносіны да твора, абгрунтоваць сваю ацэнку;
- Абудзіць гонар за родную мову, захапленне яе багаццем, мілагучнасцю.
Эпіграф. Як самую звонкую  свеце навуку,
Як ройных вяко пчаліную складчыну,
Прымаю па складу, па смаку, па гуку
Мову маю матчыну!...
П. Макаль
Ход урока.
І. Арганізацыйны момант.
(Вітанне, праверка падрыхтаванасці вучня да рока, праверка адсутных).
Прыём інтэрактынай тэхналогіі – “Камплімент”. Усе вучні выходзяць да дошкі, ствараючы пэнае кола. Настанік называе прыём і тлумачыць яго сутнасць: кожны вучань па чарзе (па гадзіннікавай стрэлцы) робіць суседу справа ад сябе камплімент. Настанік робіць камплімент свайму суседу справа першым. Затым усе наступныя вучні па чарзе робяць камплімент суседу. Апошні робіць камплімент педагогу. На гэты прыём будзе скарыстана дзесьці 2-3 хвіліны.
ІІ. Праверка дамашняга задання.
Апытаць 2-3 вучня, якім трэба было выразна прачытаць верш, выказаць адносіны да жывання сло – “калі ласка”, “дзякуй”.
Некалькім вучням прапануецца пісьмова адказаць на пытанне №4 або №5 на с.7, пасля “абараніць” каля дошкі.
ІІІ. Новы матэрыял.
Настанік агучвае мэту рока.
Зварот да эпіграфа. Ва ступным слове настанік скажа, што родная мова вайшла  наша жыццё з вусна маці. Прыгожае гучанне роднага слова кожны беларус пачына успрымаць з матчыных песень, цудоных беларускіх казак, легенд, падання. Мова – душа народа, векавая праца многіх пакалення, люстэрка духонага жыцця народа, наш галоны нацыянальны скарб. Шмат прыйшлося ёй перажыць. У 1697 годзе сейм Рэчы Паспалітай забарані складаць дзяржаныя дакументы на беларускай мове. У 1867 годзе царскі рад спецыяльным загадам забарані ужыванне беларускай мовы. А значыць, забарані і існаванне нашай спадчыны. Таму, калі жыве мова, жыве народ, жыве памяць продка. Няма мовы – няма суцяшэння  горы, няма сло радасці. Ці дога пражыве дрэва, калі  яго абсякуць карані? Загіне дрэва.
-Якім жа стане чалавек, калі  яго вырвуць зямлю з-пад ног, родную мову?
Адказ вучня.
Каментарый настаніка.
-Загіне чалавек. Духона загіне, як зазначае  сваім вершы “Мова” Ягенія Янішчыц!
Перад выразным чытаннем верша мэтазгодна растлумачыць значэнне сло:
Мурожны – пакрыты сакавітай густой травой.
Енк – працяглы жаласны стогн, выкліканы вялікім горам.
Пасля самастойнага думлівага чытання твора вучнямі можна прапанаваць класу для сумеснага абмеркавання наступныя пытанні:
-Пра што гэты верш? Абгрунтуйце сваю думку.
-Якім настроем прасякнуты радкі верша?
-Як паэтка характарызуе мову? Зачытайце гэтыя словы.
- Ці спадабася вам гэты верш? Чым блізкі ён да тых твора, якія мы з вамі вывучалі на папярэдніх уроках?
-Прачытайце верш П. Брокі “Калі ласка”.
-Паранайце, як раскрываецца тэма  вершы “Калі ласка” П. Брокі і  вершы “Мова” Я. Янішчыц.
-Якія атарскія пачуцці да слова, мовы вы адчулі  абодвух вершах?

ФІЗКУЛЬТХВІЛІНКА
Скок-паскок, скок-паскок, (Скачкі на месцы на дзвюх нагах)
Зайка скокну на пянёк. (Скачкі на месцы на дзвюх нагах)
У барабан ён гучна б'е, (крочым на месцы)
У чахарду гуляць ідзе, (пляскаем у ладкі)
Зайцу холадна сядзець, (прыселі)
Трэба лапкі яму пагрэць, (пляскаем у ладкі)
Лапкі верх, лапкі ніз, (рукі верх-уніз)
На насочкі падцягнісь, (пацягнуліся, паднялі рукі верх)
Лапкі ставім на бачок, (рукі на пояс)
На насочках скок-скок-скок. (скачкі на месцы на дзвюх нагах)
А затым упрысядкі, (прысядаем)
Каб не мерзлі лапкі. (тупаем нагамі)
IV. Замацаванне
-Сёння мы з вамі папрацуем у групах. Сядзьце, калі ласка, у 4 групы па 5 чалавек. (Вучні сядаюць самі, але настанік сочыць, каб у кожнай групе бы абавязкова хаця б 1 моцны вучань – капітан.)
-На старонцы 8 падручніка знаходзяцца 5 пытання. Вас у групе таксама 5 чалавек. Капітаны, размяркуйце, калі ласка, каму якое пытанне з 1 па 5 – е. Зараз вам даецца 2-3 хв. кожнаму на самастойную падрыхтоку свайго пытання. Пасля гэтага вы сядаеце  групы наступным чынам: 1 група - усе, хто працава з пытаннем №1, 2 група - па пытанні №2, 3 група - №3 і г.д.. Тут ідзе абмеркаванне пэнага пытання, па якім вы працавалі самастойна. Адводзіцца 3-4 хв. Праз пэны час удзельнікі каманд вяртаюцца на свае месцы, і тут ідзе абмеркаванне сіх пытання. Кожны дзельнік групы выказваецца па сваім пытанні  групе, і капітан фіксіруе се адказы на ватмане. Пасля гэтага ідзе абарона свайго адказу, прымацаванне ватмана на дошцы (кожная група па адным пытанні). Увесь час працы  групах капітаны накіроваюць вучня, дапамагаюць ім, кансульціруюць.
-пасля калектынага абмеркавання пытання вучні выконваюць карткі
індывідуальна.
Першае заданне
Як вы разумееце наступныя радкі Я. Янішчыц “Цябе і заворвалі, і закопвалі” (верш “Мова”).
Другое заданне
Што вы можаце сказаць пра чалавека, які напіса гэты верш?
Трэцяе заданне
Выразна прачытайце эпіграф да рока, памятаючы аб тым, што  яго аснове – клічная інтанацыя. Паспрабуйце даць ваша асабістае разуменне гэтых радко.
Чацвёртае заданне
Складзіце план верша Я. Янішчыц “Мова”. Перакажыце кожную частку плана.
Пятае заданне
Прачытайце і паранайце вершы Я. Янішчыц “Мова” і П. Брокі “Калі ласка”. Чым яны блізкія і чым адрозніваюцца (змест, агульны настрой, выказаныя пачуцці, інтанацыя, будова) ?
V. Падагульненне
З чым Ягенія Янішчыц парановае слова? – з сонцам, бо сонца сагравае сэрцы людзей, “свеціць” у розныя хвіліны жыцця.
VI. Дамашняе заданне.
Падрыхтаваць выразнае чытанне верша Я. Янішчыц «Мова» і вуснае выказванне на тэму “Чым, на думку паэта, з’яляецца мова для народа?”
VII. Рэфлексія.
"АЛІТЭРАЦЫІ ПАНЯЦЦЯ"
"Алітэрацыя" - гэта дадатковая характарыстыка паняцця на тую ж літару, з якой пачынаецца паняцце (напрыклад, "прырода" прывабная, пазнавальная, ператваральная і г.д.). Кожнаму вучню прапановаецца на працягу 20-30 сек. прыдумаць адну або некалькі алітэрацый прапанаванага паняцця.
Паняцце – “МОВА”.
Алітэрацыі – мілагучная, мая, матчына, многія пакаленні, мова родная мілейшая за чужую











13PAGE 15


13PAGE 14315








15

Приложенные файлы

  • doc 3628662
    Размер файла: 63 kB Загрузок: 1

Добавить комментарий